Trang chủ » Blog » [Cách Quản Lý Nhóm Hiệu Quả] 5 Giai Đoạn Phát Triển Của Một Nhóm

[Cách Quản Lý Nhóm Hiệu Quả] 5 Giai Đoạn Phát Triển Của Một Nhóm

Cách quản lý nhóm hiệu quả bằng mô hình 5 giai đoạn phát triển

Làm việc từ xa ngày càng trở nên phổ biến hơn. Nhưng không như việc quản lý các nhóm “truyền thống” làm việc trong cùng một không gian, nhà lãnh đạo có thêm trách nhiệm phải chủ động và chiến lược hơn.Tập hợp được một nhóm người tài năng là một chuyện, nhưng khiến họ làm việc cùng nhau như một tổng thể gắn kết lại là chuyện khác – đặc biệt là cả nhóm chỉ gặp nhau thông qua màn hình máy tính. Bạn phải tìm cách đảm bảo các thành viên trong nhóm được liên kết và có tiếng nói chung.

Một tin tốt là, tất cả các nhóm đều phát triển theo một số xu hướng nhất định. Hiểu được các giai đoạn phát triển nhóm sẽ giúp bạn xây dựng nhóm, giải quyết xung đột suôn sẻ hơn, chia sẻ thông tin hiệu quả, đạt được kết quả cao nhất và sau đó xem xét kết quả để tiếp tục tìm cách quản lý nhóm hiệu quả hơn.

Để cải thiện tinh thần đồng đội và giúp các công ty hoạt động hiệu quả hơn, nhà nghiên cứu Bruce Wayne Tuckman đã xuất bản cuốn sách “Các giai đoạn của Tuckman” vào năm 1965. Cuốn sách nói về 4 giai đoạn phát triển mà tất cả các nhóm đều trải qua theo thời gian: hình thành (forming), sóng gió (storming), ổn định (norming), hoạt động hiệu quả (performing). Năm 1977, Tuckman và nghiên cứu sinh tiến sĩ Mary Ann Jensen đã thêm một giai đoạn thứ năm được gọi là Thoái trào (adjourning). 

1. Giai đoạn Hình thành (Forming)

Giai đoạn hình thành nhóm

Đây là giai đoạn nhóm mới thành lập. Các thành viên trong nhóm còn lạ lẫm với nhau và bắt đầu tìm hiểu nhau để cộng tác. Ở giai đoạn này, các thành viên có thể chưa hiểu rõ mục đích chung của cả nhóm cũng như nhiệm vụ cụ thể của từng người trong nhóm. Nhóm có thể đưa ra những quyết định dựa trên sự đồng thuận, hiếm có các xung đột gay gắt do mọi người vẫn đang còn dè dặt với nhau.

Trong giai đoạn Hình thành, các thành viên mới trong nhóm có thể thảo luận về các mục tiêu của nhóm, các quy tắc cơ bản và vai trò của từng cá nhân. Vì vậy, người trưởng nhóm phải thể hiện vai trò dẫn dắt của mình và chỉ đạo cho từng thành viên. Tuy nhiên, vì giai đoạn này tập trung vào con người nhiều hơn là công việc, nhóm của bạn có thể sẽ không hoạt động hiệu quả.

2. Giai đoạn Sóng gió (Storming)

Giai đoạn này xảy ra khi các thành viên bắt đầu bộc lộ mình và có thể phá vỡ những quy tắc của nhóm đã được thiết lập từ đầu. Đây là giai đoạn rất khó khăn đối với nhóm và dễ dẫn đến kết quả xấu.

Xung đột giữa các thành viên rất có thể sẽ xảy ra do những nguyên nhân như: phong cách làm việc, cách cư xử, tranh cãi về các vấn đề hay giải pháp, văn hóa,… Các thành viên cũng không hài lòng về công việc của nhau, dễ có các so sánh giữa mình với người khác,… Nhóm khó đạt được sự đồng thuận trong các quyết định.

Họ cũng có thể bắt đầu chất vấn về các quy tắc đã được thiết lập, muốn chỉnh sửa, thử nghiệm và phá vỡ nó. Tệ hơn nữa, một số thành viên bắt đầu tỏ ra không hợp tác, không cam kết trong công việc, và không hài lòng với cách làm việc hiện tại. Sự trao đổi, hỗ trợ trong nhóm không thực sự tốt. Tinh thần đồng đội của nhóm bắt đầu đi xuống, có thể dẫn đến căng thẳng hay stress.

Trong giai đoạn này, các thành viên không còn đủ tập trung vào mục tiêu chung. Tuy nhiên, họ cũng bắt đầu hiểu nhau hơn. Điều quan trọng trong giai đoạn này là nhóm phải nhận diện và đối mặt với tình trạng của mình.

3. Giai đoạn Ổn định (Norming)

Giai đoạn này đến khi mọi người chấp nhận nhau, chấp nhận sự khác biệt, cố gắng giải quyết các mâu thuẫn, nhận biết thế mạnh của các thành viên khác và tôn trọng lẫn nhau.

Các thành viên bắt đầu trao đổi với nhau suôn sẻ hơn, tham khảo ý kiến lẫn nhau và yêu cầu sự trợ giúp khi cần thiết. Trong các cuộc thảo luận bắt đầu có các ý kiến mang tính xây dựng. Mọi người nhìn vào mục tiêu chung và có cam kết mạnh mẽ hơn trong công việc. Có thể có các quy tắc mới được hình thành để giảm thiểu mâu thuẫn, tạo không gian thuận lợi để các thành viên làm việc và cộng tác.

Giai đoạn Norming có thể đan xen lẫn với giai đoạn Storming vì khi có vấn đề mới (công việc mới, quyết định mới, mâu thuẫn mới,…) thì các thành viên vẫn có thể rơi vào trạng thái xung đột như trước đó. Nhưng dù nhóm quay trở lại gia đoạn Storming, kỹ năng ra quyết định mới của các thành viên sẽ giúp giải quyết xung đột dễ dàng hơn so với giai đoạn Storming lần đầu. Hiệu quả làm việc trong giai đoạn này sẽ được nâng lên, bởi vì bây giờ nhóm đã có thể tập trung hơn vào công việc hướng đến mục tiêu chung.

Nhóm cộng tác hiệu quả hướng tới mục tiêu chung

4. Giai đoạn Hoạt động hiệu quả (Performing)

Đây là giai đoạn nhóm đạt được hiệu quả cao nhất trong công việc. Sự cộng tác diễn ra dễ dàng mà không có bất cứ sự xung đột nào. Điều này có nghĩa là các thành viên đều tự chủ và tự tin vào kỹ năng của riêng họ. Họ có thể làm việc mà không cần sự giám sát của các nhà lãnh đạo. Đây là một giai đoạn mà không phải nhóm nào cũng đạt tới được. Ở giai đoạn này, các quy tắc được tuân thủ mà không gặp bất cứ khó khăn nào. Các cơ chế hỗ trợ lẫn nhau trong nhóm phát huy hiệu quả tốt. Sự nhiệt tình và cam kết của các thành viên với mục tiêu chung cũng đạt đỉnh. 

Các thành viên cảm thấy rất thoải mái khi làm việc trong nhóm. Thành viên mới gia nhập cũng sẽ nhanh chóng hòa nhập và làm việc hiệu quả. Nếu có thành viên rời nhóm thì hiệu quả làm việc của nhóm cũng không bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Tinh thần chủ đạo được thể hiện ở giai đoạn này là tinh thần đồng đội.

5. Giai đoạn Suy thoái (Adjourning)

Đây là thời điểm buồn nhất trong tất cả các giai đoạn phát triển nhóm. Giai đoạn này giả định rằng các nhóm chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định. Một khi nhiệm vụ của nhóm được hoàn thành, nhóm sẽ tự giải thể. Giai đoạn này xảy ra trong các tình huống khác nhau, ví dụ như khi dự án đã kết thúc, khi phần lớn thành viên rời bỏ nhóm để nắm các vị trí khác, khi tổ chức được tái cấu trúc,… Bạn có thể coi nó như một cuộc chia tay vì các thành viên trong nhóm thường cảm thấy khó tách khỏi những người mà họ đã hình thành mối quan hệ thân thiết. Đối với các thành viên tâm huyết của nhóm, đây là một giai đoạn “đau thương”, “lưu luyến”, “tiếc nuối”,… 

Bất kỳ nhóm nào cũng sẽ trải qua 5 giai đoạn phát triển. Nhưng bạn có thể đẩy nhanh tiến độ phát triển nhóm nếu bạn biết cách hỗ trợ họ trong suốt chặng đường. Khi xác định được nhóm của mình đang ở giai đoạn phát triển nào, bạn sẽ biết cách quản lý nhóm hiệu quả hơn. Việc cung cấp chính xác những gì nhân viên cần để làm việc tập trung và kết nối cũng sẽ dễ dàng hơn nhiều.

Tìm hiểu thêm về phong cách lãnh đạo và phương pháp quản lý nhóm hiệu quả tại Leadership Style hoặc fanpage của EDCentral.

Leave a Reply

Your email address will not be published.